Aspendos Antik Tiyatrosu

Antik tiyatro Anadolu’da nadir değildir; Efes’inki daha büyük, Hierapolis’inki daha yüksekte, Bergama’nınki daha diktir. Aspendos’u ayıran şey bütünlüğüdür: MS 2. yüzyılda, Marcus Aurelius döneminde mimar Zenon’un yaptığı bu tiyatronun sahne binası, oturma sıraları ve üst galerisi neredeyse eksiksiz ayaktadır. Bir Roma tiyatrosunun nasıl göründüğünü değil, nasıl çalıştığını görmek istiyorsanız yer burasıdır.

Neden yolunuzu değiştirmeye değer?

İçeri girdiğinizde ilk gördüğünüz şey, çoğu antik tiyatroda eksik olan parçadır: sahne binası. İki katlı, nişli, sütun izleriyle dolu bu duvar, oyuncuların önünde durduğu arka planı olduğu gibi gösterir. Sonra basamakları tırmanır, en üst sıradaki kemerli galeriden aşağı bakarsınız; on beş bine yakın kişilik tiyatro bir çanak gibi ayaklarınızın altındadır. Orkestra alanında normal sesle konuşan birini yukarıdan duyabilmeniz, akustiğin yalnızca bir efsane olmadığını ispatlar.

Tiyatronun yaz aylarında hâlâ kullanılıyor olması ayrı bir ayrıcalıktır. 1994’ten beri düzenlenen Aspendos Uluslararası Opera ve Bale Festivali, gösterileri bu antik sahnede sunar. Bir yaz akşamı, taş basamaklarda oturup iki bin yıllık bir sahnede orkestra dinlemek, Antalya tatilinin bütün havuz başı günlerini gölgede bırakır.

Gidince ne bulursunuz?

Antalya merkezine yaklaşık kırk beş kilometre, Belek ve Side otel bölgelerine ise çok daha yakındır; tur otobüslerinin uğrak yeridir, bu yüzden öğle saatleri kalabalıktır. Tiyatronun kendisi bir saatte gezilir. Ancak bilet, tiyatronun arkasındaki tepede uzanan yukarı kente de geçer: agora, bazilika, anıtsal çeşme ve kentin su ihtiyacını karşılayan su kemerlerinin sifon kuleleri oradadır. Ziyaretçilerin büyük çoğunluğu bu tepeye çıkmadan döner; çıkanlar Aspendos’un bir tiyatro değil bir şehir olduğunu görür.

Kime göre?

Antalya’ya deniz için gelmiş ama bir gününü tarihe ayırmak isteyen herkese; Perge ve Side ile birlikte tek günlük en verimli antik kent güzergâhı budur. Müzik ve sahne sanatı meraklıları için festival dönemi ayrı bir sebeptir. Basamaklar yüksek ve korkuluksuz olduğundan yürüme zorluğu çekenler ve küçük çocuklar için dikkat gerektirir.